"USA przejmują wzbogacony uran z Wenezueli. Waszyngton okrzyknął tę operację wielkim sukcesem w dziedzinie bezpieczeństwa, osiągniętym w trakcie sporu z Iranem dotyczącego znacznie większych zapasów."

 Updated 9 May, 2026 13:10

ZDJĘCIE ARCHIWALNE: fasada obiektu reaktora jądrowego RV-1 w Caracas w Wenezueli. © Wikipedia

Stany Zjednoczone z triumfem ogłosiły, że usunęły z Wenezueli wysoko wzbogacony uran (HEU) – krok, który Departament Energii USA (DOE) okrzyknął zwycięstwem dla Ameryki i „całego świata”.

W piątkowym oświadczeniu Departament Energii poinformował o zakończeniu „usunięcia całego pozostałego wzbogaconego uranu z historycznego reaktora badawczego” w tym południowoamerykańskim kraju oraz o przetransportowaniu go do USA w celu przetworzenia i ponownego wykorzystania. 

Ilość usuniętego materiału wyniosła 13,5 kg (30 funtów).

Działanie to „wysyła światu kolejny sygnał o odrodzonej i odnowionej Wenezueli” – głosi oświadczenie.

 Podkreśla ono również „zdecydowane przywództwo prezydenta [USA] Donalda Trumpa” w tej kwestii.

Waszyngton wznowił relacje z Caracas po tym, jak w styczniu siły amerykańskie podjęły próbę ujęcia i aresztowania prezydenta Wenezueli Nicolása Maduro w związku z zarzutami o narkoterroryzm. Jak podano w oświadczeniu DOE, proces usuwania uranu był koordynowany z wenezuelskim Ministerstwem Nauki i Technologii.

Mimo dramatycznej retoryki towarzyszącej tej operacji, materiał ten nie był wcześniej publicznie wiązany z jakimkolwiek bezpośrednim zagrożeniem proliferacyjnym. 

Uran ten pochodził z cywilnego reaktora z czasów zimnej wojny, zlokalizowanego w pobliżu Caracas i powstałego w ramach programu „Atomy dla Pokoju”, realizowanego od połowy lat 50. do lat 70. XX wieku.

Amerykańscy urzędnicy odpowiedzialni za kwestie nieproliferacji argumentują, że wszelkie cywilne zapasy wysoko wzbogaconego uranu – niezależnie od ich wielkości – stanowią długoterminowe zagrożenie w postaci kradzieży, nielegalnego przekierowania lub handlu, i powinny ostatecznie zostać wycofane z obiegu.

 Operacja w Wenezueli przypomina dziesiątki podobnych akcji usuwania HEU, przeprowadzonych w ciągu ostatnich trzech dekad w ramach rutynowych programów nieproliferacyjnych, wspieranych przez USA i MAEA, a dotyczących cywilnych reaktorów badawczych.

Nawet w szczytowym okresie wrogości Waszyngtonu wobec Maduro, amerykańskie oskarżenia pod adresem Caracas koncentrowały się na handlu narkotykami i korupcji, a nie na jakimkolwiek wenezuelskim zagrożeniu nuklearnym wymierzonym w terytorium Stanów Zjednoczonych.

Ogłoszenie o usunięciu uranu zbiega się w czasie z impasem, w jaki Waszyngton popadł w relacjach z Iranem w kwestii jego znacznie większych zapasów wzbogaconego uranu – szacowanych na około 440 kg – które prezydent Trump wielokrotnie określał mianem poważnego zagrożenia dla bezpieczeństwa USA.

Waszyngton domaga się od Iranu wydania, wyeksportowania lub rozcieńczenia posiadanych zapasów wysoko wzbogaconego uranu, naciskając jednocześnie na długoterminowe zawieszenie procesu wzbogacania oraz wprowadzenie rygorystycznych środków weryfikacyjnych.

 Irańscy urzędnicy odrzucili te żądania jako „maksymalistyczne”, utrzymując, że wzbogacanie jest suwerennym prawem wynikającym z Układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej.

Przetlumaczono przez translator Google

zrodlo:https://www.rt.com/news/639770-us-removes-venezuela-enriched-uranium/

"Rosyjska agencja jądrowa publikuje aktualizację dotyczącą irańskiej elektrowni w Buszehrze. Pracownicy nie odnotowali ataków w pobliżu obiektu – oświadczył dyrektor generalny Rosatomu, Aleksiej Lichaczow – na tle doniesień o naruszeniach amerykańsko-irańskiego zawieszenia broni."

 Published 9 May, 2026 09:08

ZDJĘCIE ARCHIWALNE: Prezes Rosatomu Aleksiej Lichaczow. © Sputnik / Jekatierina Sztukina

Jedyna działająca irańska elektrownia jądrowa w Buszehrze funkcjonuje nadal w normalnym trybie – oświadczył Aleksiej Lichaczow, prezes rosyjskiej państwowej korporacji jądrowej Rosatom, pomimo doniesień o wznowieniu wymiany ognia między siłami USA a Iranu.

Rosyjski personel nie odnotował w ostatnich dniach żadnych ataków w pobliżu elektrowni, a sytuacja na miejscu pozostaje „ogólnie spokojna” – powiedział Lichaczow w wywiadzie dla firmowej gazety „Strana Rosatom”, opublikowanym w piątek.

 Blok nr 1 – będący obecnie jedynym czynnym reaktorem w elektrowni – nadal pracuje z pełną mocą, dodał.

Wybudowana przez Rosjan elektrownia, stanowiąca kluczowy element irańskiej infrastruktury energetycznej, przechowuje znaczne zapasy paliwa jądrowego.

 Lichaczow ostrzegał wcześniej, że jakikolwiek atak na ten obiekt mógłby wywołać katastrofę o co najmniej „regionalnych” rozmiarach.

ZDJĘCIE ARCHIWALNE: widok na elektrownię jądrową w Buszehrze od strony Zatoki Perskiej. © Getty Images / Morteza Nikoubazl/NurPhoto

Na początku tego tygodnia wojska amerykańskie przeprowadziły serię uderzeń na irańskie cele w pobliżu Cieśniny Ormuz.

 Teheran oskarżył Waszyngton o naruszenie zawieszenia broni uzgodnionego w zeszłym miesiącu i podjął działania odwetowe wymierzone w amerykańskie okręty wojenne stacjonujące w tym rejonie. 

Elektrownia w Buszehrze położona jest w odległości około 250 km (155 mil) na północny zachód od tego strategicznego szlaku wodnego.

W następstwie rozpoczęcia amerykańsko-izraelskich ataków na Iran pod koniec lutego, koncern Rosatom ograniczył swoją obecność na miejscu – redukując liczbę personelu z około 700 specjalistów do zaledwie 20 osób – po tym, jak w marcu i kwietniu w pobliżu elektrowni odnotowano doniesienia o uderzeniach i eksplozjach. 

W trakcie jednego z incydentów pocisk uderzył w pobliżu ogrodzenia zewnętrznego obiektu, zabijając jednego z ochroniarzy.

Szef Rosatomu oświadczył, że firma jest gotowa do szybkiego ponownego skierowania pełnego składu pracowników do Iranu, gdy tylko zyska pewność, że nie istnieje już ryzyko ponownej eskalacji militarnej zagrażającej bezpieczeństwu personelu.

Blok nr 1 elektrowni w Buszehrze rozpoczął eksploatację komercyjną w 2013 roku.

 Bloki nr 2 i 3 – dwa dodatkowe reaktory zaprojektowane przez stronę rosyjską, mające na celu zwiększenie mocy wytwórczej elektrowni – znajdują się w fazie budowy od 2016 roku.

Lichaczow poinformował, że prace na terenie obiektu są stopniowo wznawiane;

 do pracy powróciło około 2200 irańskich wykonawców, którzy koncentrują się obecnie głównie na pracach zbrojarskich i betonowych przy wznoszonym reaktorze bloku nr 2.

Elektrownia jądrowa w Buszehrze dostarcza energię elektryczną do irańskiej krajowej sieci energetycznej.

 Realizację tego projektu rozpoczęła w połowie lat 70. XX wieku firma zachodnioniemiecka;

 prace zostały jednak wstrzymane w 1980 roku w następstwie rewolucji islamskiej, a następnie wznowione przez koncern Rosatom w latach 90.

Przetlumaczony przez translator Google

zrodlo:https://www.rt.com/news/639754-rosatom-update-bushehr-likhachev/